4 Eylül 2026
Tarihi bir yapıyı restore etmek, sıradan bir tadilat gibi doğrudan uygulamaya başlanabilecek bir süreç değildir. Yapı tescilliyse ya da bir sit alanında yer alıyorsa, uygulamadan önce belirli bir izin ve onay sırası izlenmesi gerekir. Süreç bölgeye ve sit türüne göre değişebilir; burada genel akışı özetliyoruz.
1. Yapının tescil durumunu netleştirin
İlk adım, yapının Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu nezdinde tescilli olup olmadığını, tescilliyse hangi grupta (1. veya 2. grup) yer aldığını öğrenmektir. Bu bilgi, hangi tür müdahalelere izin verilebileceğini belirler.
2. Rölöve raporu hazırlanır ve kurula sunulur
Yapının mevcut durumu ölçekli çizim ve fotoğraflarla belgelenir. Rölöve, restitüsyon ve restorasyon aşamalarının ne anlama geldiğini önceki yazımızda detaylı anlattık — kurul süreci de tam olarak bu sıralamayı takip eder.
3. Restitüsyon önerisi kurul değerlendirmesine girer
Yapının özgün haline dair bilimsel verilere dayanan restitüsyon önerisi hazırlanıp kurula sunulur. Kurul, öneriyi arşiv belgeleri ve teknik gerekçeler açısından değerlendirir.
4. Restorasyon projesi koruma kurulundan onay alır
Rölöve ve restitüsyon çalışmalarına dayanan restorasyon projesi, uygulanacak müdahale yöntemleri ve malzemelerle birlikte kurula sunulur. Onay alınmadan sahada herhangi bir fiziksel müdahaleye başlanamaz.
5. İlgili belediyeden yapı/tadilat ruhsatı alınır
Kurul onayının ardından, projeye uygun yapı veya tadilat ruhsatı ilgili belediyeden temin edilir. Bu aşama, kurul onaylı projeyle birebir uyumlu olmalıdır.
6. Uygulama sürecinde denetim devam eder
Sit alanındaki veya tescilli yapılarda uygulama genelde kurul onaylı bir restoratör mimar gözetiminde yürütülür; bazı durumlarda müze müdürlüğü denetimi de gerekebilir. Süreç, projeyle sahadaki uygulamanın birebir örtüştüğünün teyidiyle tamamlanır.
Sırada ne var?
Her yapının tescil durumu, bulunduğu bölge ve sit türü farklı olduğu için izin süreci de yapıya özel şekillenir. Restorasyon hizmetimiz kapsamında, yapınızın hangi aşamada olduğunu ve izin sürecinin nasıl ilerleyeceğini birlikte değerlendiriyoruz. Benzer bir süreci yürüttüğümüz projelerimize göz atabilir ya da doğrudan bize ulaşabilirsiniz.